K

Sarıkamış Harekatı'nın tarihçesi, bilinen bilinmeyen yönleri

Sarıkamış Harekatı'nın tarihçesi, bilinen bilinmeyen yönleri
Binlerce askerin tek kurşun atmadan soğuktan donarak öldüğü Sarıkamış Harekatı'nın amacı neydi? Nasıl planlandı ve harekatın aksayan yönleri nelerdi? Kim komuta etti? Sarıkamış Harekatı'nın bilinen ve bilinmeyen yönlerini sizler için derledik.

Sarıkamış Harekâtı, 93 Harbi'nde kaybedilen toprakların 1. Dünya Savaşı sırasında (22 Aralık 1914 - 15 Ocak 1915) Rusya'dan geri alınması amacıyla planlandı. Osmanlı Ordusu'nun, Rus kuvvetlerinin yanı sıra çetin kış şartlarıyla da mücadele ettiği harekatta, binlerce asker hiç çatışmadan donarak şehit oldu. 

Harekatın amacı neydi?

1877-1878'deki 93 Harbi, Osmanlı İmparatorluğu'nun yenilgisi ile sonuçlanınca Batum savaş tazminatı olarak Rusya'ya verilmişti. Sarıkamış, Kars, Ardahan ve Artvin de Berlin Antlaşması ile Rusya'ya bırakılmıştı. 1914 yılında dönemin Başkomutan Vekili Enver Paşa, daha önce yitirilen bu toprakları geri almak amacıyla 19 Aralık tarihinde "Sarıkamış Harekâtı" planlarını kurmaylarına sundu.                           

Ermenilerin harekattaki rolü neydi? 

24 gün süren Sarıkamış Harekatı'nda, Ermeni gönüllü tümenleri Rus kuvvetlerinin başarısında önemli etken oluşturdu. Ermeniler,  kritik zamanlarda Osmanlı kuvvetlerine meydan okudu. Osmanlı askerinin gecikmesi, Rus Kafkasya Ordusu'na Sarıkamış etrafında yeterli kuvvet toplaması için zaman kazandırmıştır.

Osmanlı kaç şehit ve esir verdi

Türk Silahlı Kuvvetleri Genelkurmay Başkanlığına göre Osmanlı bu harekatta 60 bin askerini şehit verdi. Rus zayiatları ise 30 bin askerdir. Ruslar; Türklerden 200 subay, 7000 eri esir, 20 makineli tüfekle 30 topu ganimet olarak almıştır. Esirlerin büyük bir kısmı tahminen  Kırım'da domuz çiftliğinde çalıştırılarak ve aç bırakılarak ölmüşlerdir.                                                                                                               

Sarıkamış Harekatı'nın sonuçları

Tamamen karlarla kaplı, dağlık ve kış donatımından yoksun bir arazide yaya ve atlı birliklerle yapılan bu harekât çok riskli idi. Özellikle 10’uncu Kolordu birlikleri, Allahuekber Dağları’nı aşarken çetin zorluklar ve kış şartlarıyla mücadele etti. Savaşın en hazin kısmı, Osmanlı askerlerinden bir çoğunun, Ruslar ile yapılan çarpışmalarda değil de soğuk hava koşulları yüzünden donarak ölmesidir. 1918 Mart ayında Brest-Litovsk Antlaşması ile Sarıkamış ve Kars geri alınmış, ama aynı yılın Ekim ayında Mondros Mütarekesi uyarınca eski sınırlara dönülmüş ve topraklar elden çıkmıştı.

GÖNDER
×
Birden çok mail adresi varsa mail adreslerini virgül ile ayırınız
Max 200 karakter
Gönder
×
bu kısma açılan video gelece
×
K